مقدمه

ممكن است به دفعات شنيده باشيم كه سازمانهاي هر چندنوآور از صحنه رقابت خارج مي شوند ، اما سازمانهاي ديگر در همان محيط با موفقيت به كار خود ادامه مي‌دهند.

آيا سازمانهايي كه از صفحه رقابت خارج مي‌شوند ، مي‌خواستند به چنين سرنوشتي دچار شوند ؟ در پاسخ بايد گفت كه نمي‌خواستند يا نمي‌خواهند به چنين سرنوشتي دچار شوند سازمانهاي كنوني بايد دنبال خلاقيت و نوآوري باشند و براي اينكه از بين نروند همواره بايد افراد را تشويق به نوآوري نمايند و پديده تغيير را با آغوش باز بپذيرند .( رابينز ، 1376)

در اغلب موارد سازماني كمتر به امر خلاقيت و نوآوري دست مي‌زنند زيرا آن را تجارت ريسك‌داري مي‌پندارند كه بايد از كار اصلي خود منحرف شده و به اموري كه هنوز امتحان نشده‌اند ، بپردازند .

سازماني بايد با ساختارهاي متناسب سازماني كه متضمن پرورش و رشد خلاقيت باشد به رويارويي آينده بپردازند و در غير اين صورت محكوم به فنا هستند . دي گرين در نوشته خود با عنوان « سازمان برازنده و شايسته » بر اين باور است كه سازماني بايد حالت سازگاري به خود بگيرند . سازمان خوب و شايسته آن است كه محيط را در ك كند ، اطلاعات و آگاهي‌هاي بايسته را به سرعت آماده كند ،‌سريع پاسخ دهد ، بستر مناسبي براي پرورش خلاقيت و نوآوري باشد ، از تجربيات بياموزد و ساختار خود را بازنگري كند .( Degreem, 1982)

روند رو به رشد تكنولوژي و رقابت فشرده در صنايع و سازمانهاي مختلف ، ضرورت خلاقيت و‌ نوآوري را اجتناب ناپذير گردانيده است و سازمانهايي موفق هستند كه خود را با اين روند تطبيق دهند در غير اينصورت محكوم به شكست هستند .

در كشور ما به دليل برخورداري از ارتكاب طبيعي و منابع خدادادي متاسفانه به فرايند نوآوري توجه چنداني مبذول نگرديده است و منتظر بوده‌ايم تا ديگران براي ما فكر كنند و به توليدات محصولات و فرآيندهاي جديد بپردازيم و نتايج آنها را پس از مدت طولاني و منسوخ شده دريافت و به كار گيريم .

در مباحث علمي غالباً مفاهيم تحقيق در روش علمي بصورت مراتب بكار برده مي‌شود هر چند بين اين دو وجوه مشترك معنايي وجود دارد ، ولي تفكيك آنها موجب تميز اختلاف بين آنها مي‌شود . تحقيق ، روندي منظم‌تر و قوي‌تر و وسيع‌تر از روش علمي است ، تحقيق با ساختار منظم‌تري از كنكاش توام است ،‌كه معمولاً منجر به نوعي ثبت مراحل و گزارش نتايج و دستاوردها مي‌شود . هر چند مي‌توان روح علمي را بدون تحقيق بكار گرفته ولي تحقيق علمي را نمي‌توان بدون روش و جوهر علمي انجام داد .بنابراين تحقيق ، عرصه تخصصي‌تري از روش شناسايي است .( دلاور ، 1380)

جان ديوي ( J.Dewey) پژوهش را عبارت از فرايند جستجوي منظم‌ براي مشخص كردن يك موقعيت مي‌داند بنابراين پژوهش ، فرايندي است كه از طريق آن مي‌توان درباره ناشناخته‌ها به جستجو پرداخت ، و نسبت به آن شناخت لازم را كسب كرده در اين فرايند از چگونگي گردآوري شواهد و تبديل آنها به يافته را تحت عنوان روش شناسي ياد مي‌شود .( سرمدي ، 1380)

كنترل دقيق ،‌شرطي كه مانع عوامل نامربوط و مزاحم مي شود

نمونه‌گيري صحيح ، شرطي كه يافته‌هاي پژوهشي را قابل بسط و تعميم مي‌سازد .

رعايت شرط اول ، امتياز دروني ، و رعايت شرط دوم ،‌اعتبار بيروني تحقيق را موجب مي‌شود . هر تحقيق خاص ، ممكن است داراي هر نوع اعتبار يافاقد يكي از آنها باشد . منظور اين نيست كه در مواردي كه اعتبار دروني يا بيروني در تحقيق اهميت دارند ، مي‌توان فقدان ديگري را ناديده گرفت ، بلكه منظور اين است كه مواردي يافت مي‌شود كه يكي از دو مساله حاكم نيست .( دلاور ، 1380)

پايه هر علمي ،‌روش شناخت آن است ، اعتبار و ارزش قوانين هر علمي به روش شناختي مبتني است كه در آن علم بكار مي‌رود از اصطلاح روش تحقيق ، معاني خاص و متمايزي در متون علمي استنباط مي شود اين استنباطها گاهي داراي وابستگي هستند و در مواردي روش تحقيق و نوع ، مترادف فرض شده‌اند .

در اينجا به چندين استنباط مختلف در مورد روش تحقيق اشاره مي شود .

1- روش تحقيق به معناي رويكرد هستي شناسي ( مانند روش فلسفي )

2- روش تحقيق به معناي مكاتب فكري و روشهاي تحقيق طبيعت و جامعه ( مانند تجزيه گرايي با اثبات گرايي ، ابطال ‌گرايي ، فهم گرايي و غيره )

روش تحقيق به عنوان يك فرايند نظام‌مند براي يافتن پاسخ يك پرسش يا راه حل يك مساله ، كه در اين مورد روش تحقيق مجموعه‌اي از قواعد ابزار و راه‌هاي معتبر و نظام يافته براي بررسي واقعيت‌ها ، كشف مجهولات و دستيابي به..................